Benchmarking, czyli porównywanie do najlepszych

Firma, bez względu na branżę, w jakiej działa, aby mogła się rozwijać i odnosić coraz większe sukcesy, stale potrzebuje analizować rynek i udoskonalać swoje funkcjonowanie. Jednak, kiedy w grę wchodzą duże pieniądze, nie ma miejsca na doskonalenie się metodą prób i błędów. Dlatego też benchmarking to praktyka związana z zarządzaniem firmą skupiająca się na wdrażaniu jak najlepszych rozwiązań w oparciu o metody pracy firm uważanych za najlepsze w danej dziedzinie.

Benchmarking – analiza najlepszych rozwiązań dostępnych na rynku

W dobie prężnego rozwoju gospodarczego i powstawania wielu nowych firm w zawrotnym tempie rośnie też konkurencja na rynku. Obecnie, nie wystarczy już kapitał początkowy i dobry produkt, aby odnieść sukces na rynku. Oczywiście można zbudować startup, ale jeśli nie będzie on połączeniem świetnego pomysłu i jeszcze lepszego sposobu jego realizacji, firma ta zniknie z rynku, odnosząc porażkę. A zatem jeśli przedsiębiorstwo ma dużą świadomość współczesnego rynku, powinna skupić się na większej profesjonalizacji w obrębie swojej dziedziny i jak najlepszym zarządzaniu zasobami ludzkimi. Najważniejsza jest tu analiza samego rynku i działań konkurencji oraz wyboru jak najlepszych rozwiązań biznesowych.

Benchmarking narodził się w latach 70. XX wieku, kiedy to amerykański Rand Xerox Co utracił swoją pozycję lidera na rynku na rzecz japońskiej firmy Canon produkującej kopiarki. Wówczas firma postanowiła dokładniej przyjrzeć się swojemu konkurentowi i przeanalizować, jakie działania zapewniły mu ową przewagę. Przyjrzała się też dokładnie swojej firmie — jej organizacji, jakości produktów, współpracy z kontrahentami. Dzięki wdrożeniu metod pracy konkurencji udało jej się odzyskać swoją pozycję i konkurować z Canonem. 

Benchmarking – ucz się na błędach, ale nie na swoich

Benchmarking w języku polskim oznacza wzorzec, punkt odniesienia czy miarę porównawczą i wszystkie te określenia doskonale oddają ideę tej praktyki: porównanie metod zrządzania i praktyk własnej firmy do największych graczy na rynku, którzy odnoszą sukces w swojej branży. Termin ten oznacza także reper, czyli punkt orientacyjny wyznaczony w widocznym miejscu np. z wieży wykorzystywany przez geodetów w pomiarach niwelacyjnych. Taka analiza ma służyć doskonaleniu danej firmy, jednak nie polega na ślepym naśladownictwie, a wręcz przeciwnie – jest to proces analizy czynników, które sprawiają, że jedne działanie przynoszą oczekiwane zyski inne zaś przynoszą straty, hamują rozwój i funkcjonowanie firmy.

Benchmarking — najważniejsze etapy:

• identyfikacja – ustalenie czynników, które powodują, że inne firmy są liderami w branży;
• wiedza – proces uczenia się oraz zrozumienia działania  najlepszych przedsiębiorstw, który prowadzi do oceny ich funkcjonowania, działań i metod pracy oraz świadczonych usług lub produktów;
• adaptacja – zastosowanie w praktyce zdobytej wiedzy;
• systematyzacja – wszelkie wnioski wyciągnięte z analiz powinny zostać usystematyzowane tak, aby dawać jasną i spójną całość;
• ciągłość – choć nie ma jasnej odpowiedzi, czy benchmarking to metoda, narzędzie czy technika, to z pewnością jest to ciągły proces, którego nadrzędnym celem jest doskonalenie sposobu funkcjonowania organizacji oraz dążenie do ideału.

Wyzwania i błędy, których należy unikać w trakcie benchmarkingu

Jednym z najczęstszych błędów jest porównywanie się do firm, które nie działają w tej samej branży lub które nie są porównywalne pod względem wielkości i zasięgu działalności. Niewłaściwe jest również dobieranie parametrów porównania lub błędna interpretacja wyników benchmarkingu.

Innym wyzwaniem jest wybór odpowiednich narzędzi i metod pomiarowych, które są najbardziej odpowiednie dla konkretnego przedsiębiorstwa i branży. Przykładowo, narzędzia używane do porównywania firm zajmujących się sprzedażą detaliczną mogą się różnić od narzędzi stosowanych w branży produkcyjnej.